Ceci n'est pas une pipe

Fumerende verzen, bij een verscherpt landelijk rookverbod, juli 2008

Marlboro man

I

Als zijn reclamefotograaf is uitgewerkt
heeft hij een vreemde voorsmaak in zijn mond
en hij is moe. Als niemand naar hem kijkt

is hij de cowboy van het sigarettenmerk
maar zonder hoed, met een gerookte tong,
een man die langzaam harde gele vingers krijgt.

Maar ik wil niet terug. Dus wij gaan zitten roken
alsof het hele plan niet opgegeven is.

Wij zijn een kleine doelgroep. Dit is geen vergissing:
wat hij er ook aan over houdt, dat wil ik ook.

II

Wij roken en wij roken. Het geheim
is bij het inhaleren af en toe te slikken
want rook prikkelt de maag. En stimuleert de darmen

en geeft een betere verdeling van de pijn:
de voorman met de cowboyhoed en ik,
wij vallen samen voor tabaksreclame.

Ik grijns en knijp mijn linkeroog stijf dicht
alsof het traant. Ik lijk op iemand anders;

terwijl ik zeg: ik zou mijn vingers willen branden
zet hij zijn cowboyhoed weer op. Contractverplichtingen.

Scène, in een tabakswinkel

Vanavond kreeg ik plotseling de geest. Die zegt:
je zult je vader moeten wreken. Zoek de man
bij wie hij sloffen sigaretten kocht
en knijp met blote handen hem de luchtpijp dicht.

Ik kom die winkel in. Daar staat mijn moeder
die net een praatje maakt. En dus verander ik van plan.

Ik onderbreek hen met een kunstig rokershoestje:
als hij zich schuldig voelt, dan weet ik niet meer zeker

wat nu het beste is. Hij kijkt mij giftig aan
en presenteert een sigaret. Die kunnen we niet afslaan.

Op mijn beurt dwing ik hem een pijp te roken:
de zaak staat blauw. De man grijpt naar zijn borstkas

en iedereen heeft het benauwd. Dit is een feestje:
zo dicht bij het succes ben ik nog nooit geweest.

Zelfportret met opgeraapte sigaret

Hier sta ik naast het huis. Ik heb geen vuur.
Dit is de waarheid in mijn mond. De sigaret
die ik gevonden heb. Ik ben gestopt met roken

omdat het wachten mij niet lang genoeg kan duren
maar als u overal die dingen neerlegt
ben ik uw man. Die nog moet worden aangestoken.

Dus komt u straks met vuur. Of zijn de lucifers
die ik in januari vond het teken

en wilt u dat ik alle troep laat liggen
en deze sigaret bewaar om op te steken

zodra ik pijn krijg op de borst, en mijn gedichten
niet langer nodig zijn. Ik kan de rook inslikken

want dat kalmeert de maag. Dan kan ik eindelijk
de laffe waarschuwing negeren en een roker zijn.

© Menno van der Beek; het tweeluik 'Marlboro man' werd niet eerder gepubliceerd, 'Scène in een tabakswinkel' is uit Kaddisj en 'Zelfportret met opgeraapte sigaret', licht gewijzigd, werd ook niet eerder gepubliceerd.

Comments

[Geplaatst door: Henk Knol]

Dag Menno,

het rokersthema houd je wel bezig ('ach, kwestie van sublimatie', zou de oude heer Freud knorren). Wat mij betreft: ik prefereer het gedicht uit Kaddisj (en daarna het nieuwe 'Zelfportret').

Henk