Colofon

Dit is weblog De Contrabas. Begonnen op 21 augustus 2005 door Ton van ’t Hof en Chrétien Breukers. Laatste bericht zal worden geplaatst op 21 augustus 2015, of ergens rond die datum. De weblog zal blijven bestaan, om de rijke archieven niet aan de digitale vergetelheid prijs te hoeven geven.

De redactie was in handen van Chrétien Breukers. De reactiemogelijkheid is gesloten, omdat de website niet ten prooi wil vallen aan eindeloze reeksen spam of aan reacties van notoire internettrollen. Mailen over de website kan aan decontrabas[at]hotmail.com

De boeken van Uitgeverij De Contrabas worden geleverd via Liverse, via CB of direct via Liverse. Eind augustus gaat de nieuwe website van uitgeverij De Contrabas, met bestelinformatie, online.

augustus 2015

ma di wo do vr za zo
          1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31            

Hoofdmenu

Recensies Feed

01 april 2014

Recensie: Dit is hoe een storm ontstaat - Pim te Bokkel

Te bokkelDe nieuwe bundel van Pim te Bokkel, Dit is hoe een storm ontstaat, is al veel geroemd. Ik ga dat nog een keer doen.

Te Bokkel werd, volgens zijn eigen site, onder andere geprezen omdat hij goed poëzie kon schrijven met ‘gewone, alledaagse woorden’. Maar het gaat verder dan woorden. De poëzie van Te Bokkel heeft zijn wortels altijd in het gewone, in dat wat er om ons heen is. Ten diepste is Te Bokkel een zuiver anekdotisch dichter. Alleen wil hij in één moeite door ook altijd begrijpen wat die anekdote betekent of kan betekenen. En liefst wil hij dan ook meteen iets zeggen over de condition humaine in het algemeen.

Lees meer "Recensie: Dit is hoe een storm ontstaat - Pim te Bokkel" »

20 maart 2014

Recensie: Dagen van Van Putten - Kees Engelhart

DVVPIk wist dat Kees Engelhart met iets groots bezig was, maar toch was het even slikken toen ik het eerste deel van Dagen van Van Putten eenmaal in mijn hand had. Engelhart had in het verleden, met zijn stijl die vaak meer weg heeft van in stukken gehakt proza dan van wat we over het algemeen poëzie noemen, al weinig moeite met het vullen van dikke dichtbundels, maar nu heeft hij zichzelf overtroffen.

Ruim 440 pagina’s telt dit boek, dat het eerste deel van de eerste band van het werk genoemd wordt. Volgens de achterflap moet het hele werk ‘zes en dertig jaren, drie banden van twaalf jaar, bestaande uit elk vier delen’ gaan omvatten. Als je ervan uitgaat dat ieder deel ongeveer even dik wordt als dit eerste zou dat neerkomen op een magnum opus van tegen de 5300 pagina’s. Aangezien de soep bij literaire projecten altijd wat minder heet gegeten wordt dan hij wordt opgediend, is het natuurlijk de vraag of het zover komt. Maar, ik zei het al eerder, ik bewonder ambitie in een dichter.

Het namenspel dat we van Engelhart kennen begint al weer op het titelblad. Als auteur wordt ‘Th. Brumming’ genoemd, terwijl op het eerste gezicht juist Van Putten het alter ego van Engelhart lijkt te zijn. Brumming is een bijfiguur die af en toe wordt opgevoerd. Ook in de rest van het boek zijn de personages nauwelijk van elkaar te scheiden. Allen zijn ze bezig met schrijven, allen schenken ze zichzelf nadenkend een glas van het een of ander in (Engelhart hecht eraan in details te treden: we weten wat er gedronken wordt en welke muziek er op staat) en allen zijn ze zeer begaan met het lot van Van Putten.

De vraag ‘is het goed?’ is met betrekking tot zo’n idiosyncratisch boek moeilijk te beantwoorden en ook eigenlijk niet relevant. Een werk als dit is wat het is. Ik vind het een fascinerend boek en bij vlagen ook leuk om te lezen, maar de herhalingen, de overlappingen, de obsessieve drang tot volledigheid geven het een hamerende, wat drammerige toon. Van dat hameren gaat ook een soort impliciete dreiging uit. Onder de regels van Engelhart ligt een smeulende woede over het onrecht dat de hoofdpersoon (de aanname dat dat grotendeels ook Engelhart is ligt voor de hand, maar bij deze dichter weet je het echt nooit) is aangedaan.

Die drammerige toon wordt versterkt doordat je er eigenlijk niet achter komt wat Van Putten nou eigenlijk wil. Waar strijdt deze afgebrande leraar eigenlijk tegen? Wat wil hij bereiken? Dat hij genoeg heeft van zijn werk en dat hij eindelijk een aanleiding ziet om zich ziek te melden en uiteindelijk af te laten keuren, dat begrijp ik. Maar waarom laat hij het daar niet bij? Vanwaar die behoefte om af te rekenen met mensen die hém waarschijnlijk ook liever kwijt dan rijk zijn.  Het is erg moeilijk om Engelhart/Van Putten te volgen in de kluwen van gedachten en redeneringen waar hij zich in verstrikt. Uiteindelijk haak je dan als lezer af en is het te makkelijk om Van Putten links te laten liggen als een oude zeur die toch vooral met zichzelf in de knoop zit. Waarom al die gesprekken met zichzelf, al dat plannen maken, dat in kaart brengen van verontwaardiging?

Want als er iets de brandstof is van dit maniakale project dan is het verontwaardiging. Dagen van Van Putten is een afrekening, een bitter boek. Maar, mocht het ooit voltooid worden, dan is het ook een uniek literair werk. Of het Engelhart ooit de erkenning gaat bezorgen waar hij naar snakt, dat betwijfel ik. Voor dit soort poëtische projecten is nou eenmaal nauwelijks een publiek. Maar tegelijkertijd leeft de verwrongen kluwen van personages die aan de geest van Kees Engelhart is ontsprongen nog lang na het lezen voort in mijn hoofd.

Zeg dus niet dat ik je niet gewaarschuwd heb. 

27 januari 2014

Recensie: Noord - Levity Peters

Levity_PetersDe eerste pakweg achttien jaar van ons leven brengen we door met het het oplopen van allerlei seksuele beschadigingen, kwetsuren en afwijkingen. De rest ervan zijn we, met wisselend succes, bezig aan dat slagveld een mouw te passen. 

Dat gegeven is de ruggengraat van het lange gedicht Noord van Levity Peters, dat afgelopen herfst uitkwam bij uitgeverij De Manke God.

Lees meer "Recensie: Noord - Levity Peters" »

04 november 2013

Recensie: Mischa - Hans Münstermann

Mischa - Hans MünstermannZo vader/moeder, zo zoon gaat niet altijd op

‘Op een maandag ging mijn leven kapot.’

Zo vat Rosa Weber haar verhaal op enig moment samen. Op die maandag stonden er twee politiemannen voor de deur die haar vertelden dat haar zoon aangehouden is op verdenking van betrokkenheid bij de verdwijning van het jongetje Mischa, een zaak die al maanden in het nieuws is. 

Vanaf dat moment - dus al vanaf de eerste bladzijden van de roman Mischa van Hans Münstermann, nog voordat het jongetje dood gevonden wordt en de eventuele schuld van haar zoon bewezen moet worden - begint het grote reconstrueren.

Maar Mischa is geen reconstructie van een misdrijf, maar het portret van een ontredderde vrouw. Een moeder die om moet gaan met verdenkingen, priemende ogen, het gevoel tekort geschoten te zijn. Een moeder die het voor haar zoon opneemt, probeert te begrijpen en verzachtende omstandigheden zoekt. 

Lees meer "Recensie: Mischa - Hans Münstermann" »

03 november 2013

Recensie: Het lam - Jannie Regnerus

Het lam - Jannie RegnerusNiet naar de slachtbank

Lang geleden hoorde ik Jannie Regnerus in de documentaire It Riedsel van Pieter Verhoeff bezorgd zijn om de gezondheid van haar zoon. Ik meen me te herinneren dat zij fragmenten voorlas waarin zijn ziek zijn voorkwam. Ik meen me ook te herinneren dat die fragmenten een boek zouden worden: haar eerste roman. Maar toen in 2010 De ent verscheen, ontbrak van haar zieke zoon elk spoor.

Jannie Regnerus ‘bewaarde’ het thema voor haar tweede roman: Het lam. Een roman waarin een moeder - Clarissa - schrikt als haar zoon - Joris - het vermiljoenrood van de Vlaamse primitieven plast. Het vermiljoen dat Het Lam Gods van de gebroeders Van Eyck kleurt, een schilderij dat een rol speelt in de roman. Het ‘eeuwige, verrezen’ Lam Gods - leven en dood tegelijk - staat tegenover het  lam ‘dat op het plein is achtergebleven, lang nadat de markt ten einde was’, waarmee de roman begint. Een dood lam dat de zoon doet beseffen dat ook wat jong is sterven kan.

Lees meer "Recensie: Het lam - Jannie Regnerus" »

11 oktober 2013

Liliane leest… de dichtbundel die ze in haar brievenbus vond

Waar ik nooit goed in was steeds slechter kunnen - Anton KortewegAls ik de doos uit de brievenbus haal, hoor ik al dat dit het boek niet is waar ik op zat te wachten. Het boek dat ik wilde lezen, zou ik niet gehoord hebben. Dat boek zou klemvast gezeten hebben in het karton. 

Maar omdat  je een gegeven paard niet in de bek mag kijken en ik inmiddels ook wel nieuwsgierig ben welke titel mij ongevraagd - dat vermoed ik tenminste - toebedeeld is, rits ik de verpakking op de aangewezen plek open en dan komt Waar ik nooit goed in was steeds slechter kunnen van Anton Korteweg naar buiten glijden. Een dichtbundel nota bene.

Dichtbundels laat ik doorgaans over aan de anderen, aan die twee die zelf dichter zijn en er meer verstand van hebben. Niet dat ik geen gedichten lees. Maar als ik ze lees en er wat van vind, weet ik nooit of dat vinden wel gestoeld is op enige kennis van zaken. En dat vind ik wel een voorwaarde als je ergens iets over wilt zeggen of schrijven.

Toch wil ik Waar ik nooit goed in was steeds slechter kunnen niet ongelezen laten liggen en dus doe ik wat ik niet laten kan. Ik lees.

Lees meer "Liliane leest… de dichtbundel die ze in haar brievenbus vond" »

06 oktober 2013

Recensie: Hôtel du Nord - Remco Campert

Hôtel du Nord - Remco Campert‘Ik ben weg’, schreef hij en hij was weg

Wie ben ik om Remco Campert tegen te spreken. In een interview met Arjen Fortuin (NRC Handelsblad, 20 september 2013) zegt hij dat zijn nieuwe roman Hôtel du Nord over ouders en kinderen gaat. Eerlijk gezegd dacht ik dat Hôtel du Nord een roman over schrijven en de tol van een publiek leven is. Maar wie ben ik om Remco Campert tegen te spreken.

De hoofdpersoon uit Hôtel du Nord - Walter Manning, eens dichter, nu succesvol schrijver van scenario’s van films die hij zelf liever niet zou maken: ‘Hoewel hij de poëzie had laten varen, had hij het schrijven er nooit aan gegeven. Hij had een zekere handigheid met woorden en daar verdiende hij de kost mee’ - heeft zijn intrek genomen in Hôtel du Nord (hij heeft toegegeven aan zijn verlangen om verloren te raken, ‘een vreemdeling te worden voor anderen en voor zichzelf, een dwaler zonder opgelegd doel in onbekend gebied’).

Lees meer "Recensie: Hôtel du Nord - Remco Campert" »

28 september 2013

Recensie: Snoepreis - Victor Meijer

Snoepreis - Victor MeijerWeg van hem, en wel zo ver mogelijk

Eerlijk gezegd had ik nog nooit van Victor Meijer gehoord toen zijn roman Snoepreis vorige week bezorgd werd. Ik begon dan ook onbevooroordeeld en onbevangen te lezen.
Dat Snoepreis begint met de (vertel)stem van een kind, stemde mij vrolijk. Ook Emma Donoghue maakte voor Room/Kamer die keuze, en dat pakte heel goed uit (‘Vandaag ben ik vijf. Ik was vier toen ik gisterenavond ging slapen in Kast, maar als ik wakker word in Bed in het donker ben ik veranderd in vijf, abracadabra. Eerst was ik drie, toen twee, toen een, toen nul. ‘Ben ik ook min geweest?’, vertaling Manon Smits).
Door de ogen van kinderen zien de gruwelen van de wereld er toch anders uit. 

Speelbal in een vechtscheiding, dat is wat Boris in Snoepreis is - hij wordt door zowel zijn vader als zijn moeder in vertrouwen genomen, in de hoop dat hij partij zal kiezen.
Tot ongenoegen van zijn moeder is hij door de rechter aan zijn vader toegewezen. Voordat het zover komt, neemt ze haar kind onder de arm en vlucht naar Spanje waar haar ouders wonen die haar hopelijk liefdevol zullen opnemen.
Haar kind houdt ze zoet met snoep, zichzelf probeert ze zo duur mogelijk te verkopen om in haar levensonderhoud en dat van haar zoon te voorzien.

Lees meer "Recensie: Snoepreis - Victor Meijer" »

18 september 2013

Recensie: Nu in handige meeneemverpakking - Ted van Lieshout

Nu in handige meeneemverpakking - Ted van LieshoutOngenoegen in kant en klare blokken

Hij deed het al eerder. Ook in Driedelig paard (2011) - waarvoor hij de Woutertje Pieterseprijs kreeg; waarmee hij een Zilveren Griffel won - ontdeed hij teksten van de uiterlijke kenmerken die het genre waartoe ze behoren verraden. Blokgedichten noemde hij die teksten toen, terwijl het toch niet allemaal gedichten waren (hoewel: wat is een gedicht?).
In Nu in handige meeneemverpakking doet Ted van Lieshout het opnieuw, maar nu voor volwassenen. Hij laat teksten de volledige bladspiegel in beslag nemen en past de lettergrootte aan aan de lengte van de tekst. Zo ontstaan blokken tekst.

‘De lezer kan zich niet vasthouden aan de kenmerken van een boodschappenlijstje of een brief met Beste erboven, maar moet lezen om erachter te komen wat voor tekst het eigenlijk is. Daarmee wordt wat eerst louter vorm was onderdeel van het verhaal. Tegelijkertijd wijst de manier waarop alle teksten uniform tot dezelfde abstracte vorm van een blok (een uitgevulde bladspiegel) zijn gedwongen in de richting van het gedicht. En dat is goed zo’, zegt Ted van Lieshout in zijn voorwoord.

Omgekeerd had natuurlijk ook gekund: teksten een vorm aan laten nemen die niet bij hun karakter past, maar dat deed Ted van Lieshout niet.

Lees meer "Recensie: Nu in handige meeneemverpakking - Ted van Lieshout" »

15 september 2013

De nieuwe Revisor. Genieten tegen beter weten in

RevisorIedereen weet wel zo’n beetje hoe het er met het papieren literaire tijdschrift voorstaat. Subsidies zijn grotendeels weggevallen en abonneebestanden variëren van miniem tot non-existent, waardoor het maken van een literair tijdschrift op zijn best een prestigeprojectje van een met uitsterven bedreigd type uitgever en op zijn slechtst een hobby van een clubje literaire kroegtijgers lijkt te zijn geworden. 

Voor de nog overgebleven lezers zijn literaire tijdschriften eigenlijk ook een bezoeking. Je betaalt tenslotte een behoorlijk bedrag voor een boekje waarvan je geen idee hebt of er iets lezenswaardigs in staat (of eigenlijk: je weet zeker dat minimaal de helft van wat erin staat niet ‘je ding’ zal zijn). Bovendien is het een feit dat de selectie van inzendingen, ondanks verhalen over kwaliteit en objectiviteit en zo, gebeurt op basis van louter toeval en/of de luimen van de redactie, overgoten met een flinke scheut kliekjespolitiek.

Reden genoeg dus om de literaire tijdschriften te mijden als de pest. Toch ren ik tegen beter weten in blij als een kleuter naar de deurmat als daar de nieuwe Revisor prijkt.

Wat is toch die aantrekkingskracht?

Lees meer "De nieuwe Revisor. Genieten tegen beter weten in" »

Cookies

De Contrabas maakt gebruik van cookies. Voor meer informatie Zie hier
.

Laatste reacties

Pageviews


Sinds 21 augustus 2005

Categorieën