Kameraad Alberto

voor Alberto Caeiro

Hij is de minst kieskeurige aller tijden.
De minst haatdragende.
Het maakt hem niet uit wat hij onder ogen krijgt,
hij lacht zo hard om de illusie van het denken, het nieuwe,
dat je alles van hem vergeten mag en zeggen:
‘Ik? Ik wijk niet voor details.
Alles wat telt is de invalshoek van de volledigheid.’

Of je nu door een bos wandelt,
dartelt over een kermis
of woorden tikt op een computerscherm,
Alberto fluistert wat hij altijd fluistert,
namelijk dat alles, dus ook jij,
honderd procent waar en werkelijk is,
zonder één inzinking,
en dat die waarheid geen keuze laat om te zeggen:
‘Nee, het is negenennegentig...’

Alberto is de man met de minste fantasie.
De smalste blik.
Wanneer je een glas water inschenkt,
laat hij je naar jezelf kijken
als iemand die een glas water inschenkt.

Alberto is het meest extreem in het niet-extreme.
Pep- en kalmeringsmiddel ineen.

Hij waakte over Fernando Pessoa,
hij waakt over jou en mij,
'de hoeder van kudden'.

Als mensen Alberto nog niet zijn tegen gekomen, 
- o! gruwel van gedroomde vergezichten! -
weet je zeker dat hun oogopslag onrustig is,
dat ze je met een plan om de oren gaan slaan
of een wens waarachter een plan verborgen zit.

 

Hans van Willigenburg

Comments

[Geplaatst door: Martijn Benders]

Tja.

[Geplaatst door: Hans van Willigenburg]

Ga maar los, Martijn...

[Geplaatst door: Martijn Benders]

Je zou je natuurlijk kunnen afvragen wat precies de functionaliteit is van het opsommen van alle bekende kwaliteiten van een heteroniem van Pessoa. Maar je hebt geloof ik liever dat de lezer zich dat afvraagt, en niet de schrijver.

[Geplaatst door: Runa De Moudt]

Ik begrijp het niet, Martijn. Je kunt je toch bij alle poezie afvragen wat er de functionaliteit van is?
Ik houd over het algemeen niet echt van poezie over poeten of hun schrijfsels (sorry, ik weet de trema niet te vinden op dit toetsenbord), maar ik vind dit wel mooi. Omdat. (Even diep inademen en goed nadenken, anders word ik door CB berispt.)
Er mooie taalvondsten en beeldspraak inzitten. En ik wel hou van de anekdotische toon. En het contrast bos, kermis, computerscherm, Pessoa me meevoert.
Ik heb nog niet veel van Pessoa gelezen, (schaam) dus ik kan moeilijk beoordelen hoe intertekstueel het is, en hoeveel van de mooie zinnen dus origineel zijn. Maar het zet echt wel aan tot lezen van.

Het enige wat ik uit de toon vind vallen is:

Alberto is het meest extreem in het niet-extreme.
Pep- en kalmeringsmiddel ineen.

De eerste regel vind ik te omslachtig, de tweede past om een of andere regel niet bij het beeld dat ik me eerder vormde, of nee, dat geldt eigenlijk ook voor beide regels.

Zo.

[Geplaatst door: Runa De Moudt]

*Reden ipv regel, in de voorlaatste regel.

[Geplaatst door: Martijn Benders]

"Ik begrijp het niet, Martijn. Je kunt je toch bij alle poezie afvragen wat er de functionaliteit van is?"

Inderdaad, en dat doen we dan doorgaans ook.

"Er mooie taalvondsten en beeldspraak inzitten."

Vind je? Ik vind het vooral een soort wikipedia gedicht dat alle feitjes over Alberto Caeiro nog eens netjes op een rij zet.

Mooie taalvondsten en beeldspraak zie ik niet echt. Of het moet zijn dat je 'het maakt hem niet uit wat hij onder ogen krijgt' mooie beeldspraak vind voor 'iemand die niets dan de werkelijkheid waarneemt'

[Geplaatst door: tedje wagt]

Een waarlijk subliem portret van de dichter met al die heteroniemen. Pessoa beheerste van huis uit ook het Engels perfect. En heeft allicht goed geluisterd naar de voorzaat die schreef 'a rose is a rose is a rose'.Als liefhebber van (calvinisten houdt u vast) 'major poetry' acht ik dit gedicht niet 1, niet 2, maar minstens 3 sterren waard. Waarom? Het verwijst, het moedigt aan, het verrast, het spoort tot lezen en onderzoek aan!

[Geplaatst door: Martijn Benders]

"Het verwijst, het moedigt aan, het verrast, het spoort tot lezen en onderzoek aan!"

Dat zei ik, een Wiki. Dat kun je poëzie vinden, inderdaad. Pound kon er ook wat van, maar die had er nog een mooi doorleefd hoofd bij.

[Geplaatst door: tedje wagt]

Mijnheer Benders, svp niet op de man spelen(doorleefd hoofd etc.)Misschien is WIKI uw bron en toeverlaat. Uit bovenstaand gedicht lees ik anders n.l. the real presence'(Georg Steiner) van Pessoa's werk. Of te wel De heer Willenburg kent zijn canon uit den vleze. A propos, uw sneer naar Pound
voegt niets toe aan het gedicht, wel aan uw
kijk op een groot dichter die ik beslist niet met u deel.

[Geplaatst door: Martijn Benders]

Parblue, ik ruik pruikenmuziek.

[Geplaatst door: tedje wagt]

Pardon mijnheer Benders, ik ken dat woord niet.Het staat als uit serieuze herlezing blijkt ook niet in bovenstaand meesterlijk
gedicht. Bespaar mij voortaan dus uw gereutel. Dank u.

[Geplaatst door: Runa De Moudt]

De man met de smalste blik. Dat is toch mooi? En beeldspraak? En niet iedereen kent de Pessoa Wiki uit het hoofd (gelukkig).

[Geplaatst door: Martijn Benders]

Waarom is dat mooi? Het is gewoon het tegengestelde van 'brede blik'. Dat noemt men ook wel een 'omkering'. Ik ben niet zo'n fan van dat stijlmiddel. Kouwenaar bijvoorbeeld wel.

[Geplaatst door: Runa De Moudt]

Om-keeee-ring. Scherp. ;) Euh. Het gaat natuurlijk niet alleen over dat ene zinnetje he. Het is het geheel dat me aanspreekt. Wat Wagtend Tedje daar zegt:

"Het verwijst, het moedigt aan, het verrast, het spoort tot lezen en onderzoek aan!"

Dit dus. En nee, ik vind dat niet gelijk aan een Wiki. Het gaat hier niet alleen om droge feiten. Er is ook sfeer. En bewondering, en liefde, denk ik. En dit gedicht brengt dat op me over zoals een wiki het nog nooit gedaan heeft. :)

Fijne vragen, Martijn.

[Geplaatst door: Lilian Caessens]

Nou, zo ervaar ik dit gedicht bepaald niet. Ik vind het juist een niet uitnodigend stuk. En de inhoud is daar niet debet aan, maar wel de wijze waarop het verpakt is. Het is mij niet alleen te opsommerig, maar zeker te opdringerig ook. Het mist in mijn beleving bijna waarachtigheid.

Herhaaldelijk onderdruk ik de neiging om te zeggen: "oh ja"? "Is dat zo"? "Die Alberto toch".

[Geplaatst door: Martijn Benders]

Dat het jou aanspreekt vind ik eerlijk gezegd niet zo interessant. Het is onmogelijk hier om het even wat te posten dat niet meteen opgehemeld wordt door een zootje ongeregeld dat nauwelijks ooit echte poëzie las.

Essentieel bezien heeft het gedicht niets toe te voegen aan een bestaand beeld, wat het eigenlijk alleen beschrijft. Het is dus feitelijk een heel passief gedicht. Net als Chopin bij dat andere gedicht een verdachte rol speelt vind ik hier hetzelfde van Pessoa: waarom zou je in vredesnaam een heteroniem van Pessoa overnemen en vervolgens niets doen dan dit droog beschrijven, met als klap op de vuurpijl die vreselijk irritante aanhalingstekens rond 'de hoeder van kudden', alsof dat zinsdeel sterk genoeg is om als citaat te boek te staan.

Het enige wat dit zou kunnen zijn is een droog conceptueel grapje, ofwel dat ofwel een slecht Wikipedia achtig gedicht met weinig indrukwekkende beeldspraak. Een omkering, inderdaad, een paar gortdroge beschrijvingen. En hup er staan alweer wat stofpruiken te jubelen.

[Geplaatst door: Runa De Moudt]

Het uitnodigende en nieuwsgierigmakende heb ik in het algemeen zelden als een dichter met namen gaat strooien. Dus in dat opzicht is ie voor mij geslaagd, wat niet betekent dat ik hem perfect vind of er steil van achterover val. Maar dat heb ik dan ook zelden. Toch: dankjewel Hans van Willigenburg, om een extra Pessoaboost te geven. :)

(@ Martijn: Als het uitnodigt tot lezen van "echte poezie", is dat dan geen verdienste? Of wat vind jij echte poezie? En mag ik ook nog groeien, evolueren, leren en misschien zelfs fouten maken zonder meteen een jubelende stofpruik te zijn? Hup hup hup.;P)

[Geplaatst door: Martijn Benders]

Is dat geen verdienste? Ik weet niet, je zou het als een verdienste kunnen zien, een soort advertorial gedicht. Kijk, ik ken Pessoa goed, en dit weet ik over hem - prima, maar ik verwacht gewoon meer van poëzie dan dat het me laat zien wat ik al wist.

Ben ook niet zo'n enorme fan van Pessoa trouwens, ik heb niet zo heel veel met romantici als Pessoa en Rilke. Kundige dichters, dat zeker, maar niet het soort poëzie waarvan ik wakker ga liggen.

[Geplaatst door: Diana Hoogenraad]

heb je een smalle blik?

knap geschreven,
in mozaïek

groet

[Geplaatst door: Diana Hoogenraad]

hallo Hans, ik werd plotseling afgebroken, leuke onzin, die smalle blik zet me wel aan het denken, bedoel je horizon blik kan ook
dat lijkt me meer bij jou passen,

heb een fijne dag

[Geplaatst door: Paul van de Wiel]

Het is altijd weer fascinerend om getuige te zijn van de vasthoudendheid van Martijn Benders om zijn gelijk te halen. Helaas heeft hij het deze keer niet. Van de 32 regels van dit gedicht zijn er hoogstens twee die een Wiki-redacteur zou kunnen gebruiken. De taak van dichters is op elk willekeurig moment belangstelling te vragen voor elk willekeurig onderwerp, daar zitten lezers van deContrabas op te wachten. Hans van Willegenburg is daarin geslaagd. De smalste blik van Caiero heeft mijn blik weer verbreed.

[Geplaatst door: tedje wagt (pseudo van theovanderwacht)]

Blijf het gedicht herlezen. Deze poëtica van Pessoa in een notendop. Uitmondend in een prachtig geserreerd portret. Tevens een hulde aan de intelligentie.

[Geplaatst door: Martijn Benders]

Gelijk halen? Neuh. Mijn persoonlijke mening slechts. Ik hou niet van dit soort verwijsgedichten. Ik heb ook een pesthekel aan de meeste kunstwerken van Beuys. De 'taak van een dichter is belangstelling vragen voor elk soort onderwerp' zegt mij al genoeg over de poetica van Paul van der Wiel - het feit dat u regelamtig slechte gedichte aanprijst alhier trouwens ook.

[Geplaatst door: Martijn Benders]

"Deze poëtica van Pessoa in een notendop."

Heel wel mogelijk, maar zoals ik al zei daarvan ben ik ook al nooit een groot fan geweest. Maar het lijkt wel alsof Rilke en Pessoa de enige niet-engelstalige dichters zijn die de Nederlandse poëziegemeenschap wil kennen. O, en nog de verplichte decadente Fransman, en we hebben het weer gehad. Pessoa hier, Pessoa daar - een soort drang naar monotheïsme vind ik het, meer niet.

[Geplaatst door: tedje wagt]

Beste Martijn gedraag je toch een beetje volwassen. Beperk je tot dit gedicht. Laat anderen hun mening en visie. Wat je er allemaal bij sleurt slaat immers nergens op, alleen jouw eigen beperkte visie op de dichtkunst stel je centraal. En dat op een schreeuwerige, verongelijkte toon. Niet mijn kopje thee.

[Geplaatst door: Martijn Benders]

Ik zou u niet graag als lezer hebben, tedje wagt. U lijkt me niet iemand die in staat is 'buiten de eigen aura te lezen' zeg maar. Over aura's gesproken, de andere fan van Hans valt hier te bewonderen: http://www.krakatau.nl/?p=8493

[Geplaatst door: koenraad goudeseune]

Misschien betreffen Martijns oprispingen eerder dit: het gedicht doorstaat Pessoa niet, overleeft het niet, wordt er door verzwolgen¨als het ware. Los van Martijns appreciatie voor Pessoa, die ik graag voor zijn rekening laat, was voor die taak een soort Heideggeriaanse lezing nodig, een Hebel, de huisvriend- maar dan niet over de zondagsdichter Hebel, maar over Pessoa. En dat krijgen we volgens Martijn niet.

[Geplaatst door: Inkwith Barubador]

Het valt niet mee om Benders te plezieren, blijkbaar.

Ik vind dit wel een aardig gedicht, prozaisch en ironisch. De vraag rijst of Alberto de Chuck Norris van de literatuur is.

Intertekstualiteit, prima, maar een gedicht moet wel op eigen benen kunnen lopen. Ik moest Alberto even opzoeken. Op Wikipedia, inderdaad.

[Geplaatst door: Kees Borgdorff]

Alberto is terug te brengen tot wat hij zelf fluistert: 'namelijk dat alles honderd procent waar en werkelijk is'.
En: 'Pep- en kalmeringsmiddel ineen'.
We praten hier dus over kameraad open deur en iets dat vlees nog vis is. Neem toch vakantie, mensen.

[Geplaatst door: Samuel Vriezen]

Al een paar dagen intrigeert me de discussie hier. Martijn lijkt me nog behoorlijk inhoudelijk op het gedicht ingaan. Maar waarom eigenlijk? De muzikaliteit van dit gedicht zou toch voor zich moeten spreken.

Poëzie doe je met je oren. Elke lettergreep telt. Lees een gedicht hardop, reciteer het, luister naar wat elke regel, elke frase en elk woord aan ritmische spanning in te brengen heeft, volg het spel van woorden en gedachten, en je weet wat het gedicht is.

Als ik dan regels lees als:

namelijk dat alles, dus ook jij,

honderd procent waar en werkelijk is,

zonder één inzinking,

en dat die waarheid geen keuze laat om te zeggen

of de managementsblabla van:

Alles wat telt is de invalshoek van de volledigheid

dan begrijp ik helaas maar al te goed waarom Van Willigenburg zo nodig bij een veel groter dichter dan hij moet aanklampen. Dit gedicht is niet "gehoord". Voorts zijn zinsbouw en structuur soms behoorlijk slordig, en tegelijk is het geheel vreselijk uitleggerig. Het enige wat blijft zijn een paar lauwe vondstjes. Van Willigenburg toont zich in dit gedicht niet als iemand met oor voor taal. Dat is ernstig.