Colofon

Dit is weblog De Contrabas. Begonnen op 21 augustus 2005 door Ton van ’t Hof en Chrétien Breukers. Laatste bericht zal worden geplaatst op 21 augustus 2015, of ergens rond die datum. De weblog zal blijven bestaan, om de rijke archieven niet aan de digitale vergetelheid prijs te hoeven geven.

De redactie was in handen van Chrétien Breukers. De reactiemogelijkheid is gesloten, omdat de website niet ten prooi wil vallen aan eindeloze reeksen spam of aan reacties van notoire internettrollen. Mailen over de website kan aan decontrabas[at]hotmail.com

De boeken van Uitgeverij De Contrabas worden geleverd via Liverse, via CB of direct via Liverse. Eind augustus gaat de nieuwe website van uitgeverij De Contrabas, met bestelinformatie, online.

augustus 2015

ma di wo do vr za zo
          1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31            

« Arnon Grunberg en Hannelore Grünberg | Hoofdmenu | Twee recensies Lot: NRC/Handelsblad en Dagblad De Limburger »

08 mei 2015

Walter Benjamin - Kinderjaren in Berlijn

Schermafbeelding-2015-01-05-om-11.59.34-1024x916Deze week verscheen de heruitgave van Kinderjaren in Berlijn rond 1900 van Walter Benjamin, bij uitgeverij Vantilt, in een nieuwe vertaling van Hans Driessen. Het boek bestaat uit 32 korte stukken en een voorwoord, waarin Benjamin uitlegt wat hij met het boek beoogt, de ‘beelden te pakken te krijgen waarin de ervaring van de metropool haar neerslag vindt in een kind uit een burgerlijke klasse.’ 

Dat voormalige kind was tijdens het schrijven - het boek ontstond tussen 1932 en 1938 en is als typoscript aangetroffen in Benjamins nagelaten papieren - in ballingschap. Het Duitsland van die tijd was voor een joodse intellectueel geen goede plek meer om te wonen en te werken.

Benjamin roept, in een mengeling van heimwee en verlangen, een wereld op die voor hem niet meer toegankelijk is (en die na 1945 letterlijk van de aardbodem was geveegd): het Berlijn van het begin van de twintigste eeuw, het leven van een (min of meer) gegoede burgerij in een metropool waaruit ook het joodse leven nog niet was verdwenen.

Het eerste fragment, ‘Loggia’s’, bevat een prachtige evocatie van de sfeer op de binnenplaats van een oud Berlijns woonhuis, een besloten plek waar het kind Walter Benjamin allerlei overpeinzingen aan verbindt. De loggia op de binnenplaats vormt een afgesloten plek binnen die ommuurde wereld:

In de loggia kon je zitten op metalen tuinstoelen die van hout of door riet omwonden leken. We schoven ze bij als ’s avonds het leeskransje er vergaderde. Uit een rood- en groengevlamde kelk viel het gaslicht op de Reclam-deeltjes. Romeo’s laatste verzuchting zwierf over onze binnenplaats op zijn zoektocht naar de echo die het graf van Julia voor hem in gereedheid hield.
Sinds mijn kindertijd zijn de loggia’s minder veranderd dan de andere ruimtes. Niet alleen daarom voel ik me ermee verbonden. Dat komt ook van de troost die van hun onbewoonbaarheid uitgaat voor iemand die zelf niet meer echt tot wonen komt. Bij deze loggia’s bereikt de behuizing van de Berlijner haar grens. Berlijn - de stadsgod zelf - vindt er zijn oorsprong. Hij blijft zich daar zo van zichzelf bewust dat niets vluchtigs zich naast hem staande kan houden. Onder zijn hoede komen plek en tijd tot zichzelf en tot elkaar. Beide leggen zich aan zijn voeten. Maar het kind dat ooit in deze twee-eenheid was opgenomen, houdt zich, erdoor omlijst, in zijn loggia op als in een mausoleum dat hem allang is toebedacht.

In 1940 pleegde Walter Benjamin zelfmoord in de Spaanse grensplaats Portbou, toen het hem niet was gelukt om de grens tussen Frankrijk en Spanje over te steken. Hij wilde niet terug naar het door Pétain geleide deel van Frankrijk, want dan zou hij uiteindelijk in een concentratiekamp zijn terechtgekomen. Voordat hij probeerde te vluchten had hij zijn manuscripten aan Georges Bataille overhandigd. Die bracht ze in veiligheid in de Bibliothèque Nationale, en daarom kunnen we nu nog kennis nemen van het mausoleum dat hij bij leven oprichtte.

Reacties

Robert Kruzdlo

Hallo,

Ik heb 2 jaar in Portbou gewoond en mij verdiept in de geschiedenis - korte periode - van Walter Benjamin in Portbou Spanje. Ik heb nog een stapeltje copieen van o.a overlijden etc. Het grijpt mij nu nog aan als je weet wat er precies gebeurd is. De geschiedenis ga ik hier niet vertellen. Geregeld ging ik naar zijn graf die tussen katholieke knekels ligt. Prachtig dorp, lang genoten van de natuur en de zee tot....

De reacties op dit bericht zijn afgesloten.

Uitgeverij De Contrabas

Cookies

De Contrabas maakt gebruik van cookies. Voor meer informatie Zie hier
.

Laatste reacties

Pageviews


Sinds 21 augustus 2005

Categorieën

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...