Wat is literatuur? Dat is een vraag die hele volksstammen al tijden in burgeroorlog wist te dompelen, maar die donkere eeuwen zijn binnenkort voorbij. Onder leiding van Karina van Dalen-Oskam gaat de KNAW / Huygens ING op zoek naar antwoorden op de volgende vragen: "Wat maakt dat een boek door een groot publiek goed of juist slecht wordt bevonden? Waarom noemen mensen sommige boeken 'literair' en andere boeken niet?"
Dit onderzoek zal volgens het persbericht ongeveer zo in elkaar zitten: "In verschillende enquêtes kunnen lezers aangeven hoe goed en hoe literair zij een aantal hedendaagse romans vinden. Op basis van de scores worden dan die romans onderzocht waarover de meeste lezers het eens zijn dat ze literair/goed, literair/slecht, niet-literair/goed en niet-literair/slecht zijn. Met geavanceerde software wordt vervolgens gekeken welke formele eigenschappen die vier typen romans hebben: hoe gevarieerd is de woordenschat, wat is het aandeel van verschillende woordsoorten zoals bijvoeglijke naamwoorden of bijwoorden, hoe lang zijn de zinnen gemiddeld, maar ook: hoe ingewikkeld is de syntactische structuur van de zinnen, en hoe complex is de verhaallijn."
In zijn dagelijkse column op Neder-L kan Marc van Oostendorp het niet laten om bezorgd met het hoofd te schudden:
"Iets wat ieder boek over technologiegeschiedenis enorm opfleurt: verhalen over domoren die in de tijd dat er een nieuwe uitvinding werd gedaan luidkeels begonnen te roepen dat zoiets toch echt niet kon: nooit zal de mens een voet op de maan zetten, nooit kan een auto harder rijden dan 20 km per uur, nooit wordt een computer wereldkampioen schaken. Laat ik nu eens zo'n domoor worden. Wat mijn collega's van onder meer het Huygens Instituut, onder leiding van Karina van Dalen-Oskam blijkens een persbericht willen, dat kan volgens mij helemaal niet."
Lenze L. Bouwers
Reine de Pelseneer
Jabik Veenbaas
Hans van Willigenburg
Peter Swanborn
Leo Herberghs
Ton van 't Hof
Ton van Reen
Joris Miedema
Peter Drehmanns
Frits Criens
Rik Andreae
Jabik Veenbaas
Sacha Blé
Bernhard Christiansen
Delphine Lecompte
André van der Veeke
"kunnen lezers aangeven"
Hoe worden die lezers geselecteerd?
En is literatuur zoiets als democratie? Als de meerderheid van die lezers Youp van 't Hek als "goed" en "literair" betitelt, is dat dan een feit?
Het lijkt me dat hier verkeerd om wordt gedacht. Ik zou zeggen: stel eerst criteria vast, en toets die aan de (literaire) werkelijkheid.
Een zeker mate van subjectiviteit blijft natuurlijk bestaan, maar is dat erg?
Geplaatst door: Joost van Baalen | 23-1-12 om 11:03