Twitter

Facebook

Uitgeverij De Contrabas
Uitgeverij De Contrabas

Elders

« Michael S. Hart overleden | Hoofdmenu | Rotterdam CS, regen, Lee Towers, Perquin »

08 september 2011

China, tempel van wijsheid en cultuur (14)

Wie kent hem niet, de klassieke scène uit Pulp Fiction, waarin John Travolta zijn overgevoeligheid over een al te ruw geuit bevel kenbaar maakt:

Aan deze scène moest ik denken bij het lezen van het artikel 'Rel van Het Speldje, Made in Holland' van Dichter des Vaderlands Ramsey Nasr. Het staat op de website van de Volkskrant.

Ramsey, nooit te beroerd om mensen de maat te nemen, of om ze op "nogal pedante toon" van alles toe te bijten, maakt in dit artikel een paar boeiende thougt swings. Enerzijds vindt hij Amnesty International pedant en (te) opdringerig, en zijn ergernis richt zich met name op de "speldjesaffaire", anderzijds manifesteert hij zich als aanhanger van deze vereniging:

"Ik had de speldjes meegenomen naar China, samen met het andere materiaal dat Amnesty aan de deelnemers had opgestuurd. Ik ben een aanhanger van deze organisatie, zij verricht fantastisch werk; daarom verleende ik mijn medewerking aan meerdere voorbereidende acties."

Voorbereidende acties? Interessant, zeker gecombineerd met dit citaat:

"Want ja, wij hébben veelvuldig contact gehad met dissidenten, met andersdenkenden, kunstenaars en uitgevers in grote problemen. Wij hebben dat niet aan de grote klok gehangen om redenen die Amnesty bekend zijn - Amnesty zelf hielp deze ontmoetingen organiseren. En ja, ik heb de speldjes, evenals het andere meegegeven materiaal, uitgedeeld, zoals ik van plan was. Zij het zonder morele dwang en buiten het oog van de camera." (Bold-cursivering door mij, CB)

Begrijp ik dit nu goed, en is Ramsey Nasr een held, die áchter de schermen goed werk heeft verricht? Ik zal hem dit per e-mail vragen, al verwacht ik niet meteen een antwoord. Ik zal wel please zeggen, desgewenst.

Oh ja! Ook op de website van de Volkskrant: een beschouwing van Aleid Truijens. Zij vertelt onder meer:

"Van een culturele boycot door zelfingenomen intellectuelen worden schrijvers noch lezers gelukkiger. In 1984 beging F.B. Hotz een fout, een angstige fout. Niemand minder dan J.M. Coetzee, de latere Nobelprijswinnaar, wilde Hotz' verhalen vertalen in het Engels, voor een Zuid-Afrikaanse uitgever. Coetzee vond Hotz' werk ongelooflijk goed. Maar Hotz, bepaald niet links, weigerde omdat hij niet wilde dat zijn werk in een 'fout' land zou verschijnen. Wat een gemiste kans."

Reacties

willem thies

Toch werpt dit wel een ander licht op de gebeurtenissen. Amnesty International is, tenslotte, ook een organisatie met eigen 'belangen' (het opkomen voor de belangen van onderdrukten, vervolgden, het vestigen van de aandacht op onrecht, etc.). Eerlijk gezegd vind ik dat Amnesty International dit ook niet handig heeft 'gespeeld', en de schrijvers in een lastige situatie heeft 'gemanoeuvreerd'. De schrijvers waren er namelijk weer met een ander 'doel' en 'belang', en dit was niet politiek. Amnesty International heeft de schrijvers willen 'instrumentaliseren' voor haar eigen 'belangen' - en al zijn die belangen nobel en nastrevenswaardig, wellicht was het niet de tijd en plaats, noch de manier om die 'doelstellingen' met elkaar te verwarren of ze elkaar te laten vertroebelen.

Wat betreft één aspect ben ik het overigens niet eens met Ramsey Nasr: hij doet nogal minzaam over het speldje: pff, het is maar een speldje, stelt niks voor, zo'n klein ding, wat kan dat nu betekenen?

Dat is het mooie van symbolen; ze kunnen álles betekenen.

Een anjer stelt ook niks voor; maar zowel bij de Anjerrevolutie in Portugal in 1974, als op Anjerdag in Nederland in juni 1940 (openlijk verzet tegen de Duitse bezetter) speelde de anjer, klein en nietig als hij mag zijn, een grote rol - respectievelijk rood en wit. Ten tijde van revoluties, ook bij de Arabische Lente, spelen kleine symbolen (kleuren, foto's, een lied van een volksdichter) een héél grote rol.

Ik zou juist zeggen: hoe kleiner, hoe groter de symboolwaarde. En dan nog. Waar wil je dán mee komen aanzetten, waarvan verwacht je méér betekenis? Een huizenhoog Vrijheidsbeeld, een vlag van de Verenigde Staten of de Europese Unie, een kist raketwerpers voor de onderdrukte Chinezen?

Hiermee wil ik deze actie van Amnesty International geenszins vergelijken met een 'revolutionaire' actie - ik heb sterke twijfels bij het nut en de zin van zo'n actie. Volgens mij is ze, binnen deze context, volstrekt futiel.

Maar de kracht van een symbool, de waarde, zit 'm niet in het formaat of de 'fysieke kleinheid'.

Bertus Pieters

Voor de door Nasr gewraakte woorden van Nazarski (Amnesty International): http://weblogs.amnesty.nl/mensenrechtenvandaag/2011/09/06/china-een-speldenprik-en-hollandse-megafoondiplomatie/ .

willem thies

Dit (deze tekst van Nazarski) zet de zaken wéér in een ander perspectief. Er is, onder andere, iets aan de hand met de opeenvolging van de gebeurtenissen. Kennelijk ging er al een verzoek/suggestie van A.I. uit naar de schrijvers vóór hun vertrek, niet op de dag van aankomst; het speldje blijkt niet 'zomaar' een speldje te zijn maar een zeer betekenisvol object, een miniatuurkunstwerk, 'The Empty Chair', enzovoort; mijn sympathie verschuift weer richting Amnesty International. Ik geloof dat Nasr de 'Waarheid' toch licht verdraaid heeft. Zo dwingend klinkt het allemaal niet, en de urgentie van het continueren van de aandacht voor misstanden en onrecht, het niet 'verslappen' hiervan, het níet afwenden van de blik - het klinkt allemaal overtuigend. Inderdaad: geen pedante schoolmeesterachtige toon, maar wel: wij blíjven Waakzaam, wij blijven pleiten - en kennelijk werpt dit in enkele gevallen vruchten af. Het lijkt me plotseling een subtiel en niet langer een futiel gebaar. Maar het is een complexe zaak, dat wel.

Bertus Pieters

Sowieso vind ik die publieke boosheid van Nasr nogal misplaatst. Dat hij zich verweert tegenover kritische thuisblijvers is begrijpelijk. Maar wat Amnesty betreft, ligt er blijkbaar een uitnodiging van die club om een praatje te komen maken. Dat is belangrijk voor Amnesty zowel als de schrijvers om eventuele misverstanden uit de weg te nemen en het is voor Amnesty belangrijk de ervaringen van de schrijvers in China te horen. Als Nasr dan zo sympathiek staat tegenover Amnesty, kan hij zijn wrevel dan niet eerst aan die club voorleggen in plaats van er eens lekker publiekelijk boos over te worden? Wat wil Nasr daarmee nu eigenlijk bereiken?

Laat een reactie achter

Als u reeds een TypePad of TypeKey account heeft, gelieve u dan aan te melden.

Uitgeverij De Contrabas
Das Haus am Salzhof. Pension in Brandenburg a/d Havel, dichtbij Berlijn. Vanaf 10 augustus 2013. Interessant voor schrijvers en dichters.

Cookies

De Contrabas maakt gebruik van cookies. Voor meer informatie Zie hier
.

april 2014

ma di wo do vr za zo
  1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30        

Colofon

Redactie: Chrétien Breukers. Reacties onder eigen naam of dichters- pseudoniem zijn zeer welkom. Anonieme of niet ter zake doende reacties worden verwijderd.

Pageviews


Sinds 21 augustus 2005

Categorieën

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...