Gent in de West-Kaap. Bericht over de letterenstad

[Door Yves T'Sjoen] Er viel wat te rapen op het zuidelijk halfrond. Eind juli. Het was een vroege koude avond in Stellenbosch. Zoals gewoonlijk struin ik langs poëzieweblogs waar actuele informatie over de republiek der letteren valt te rapen. Mijn oog valt op een hardnekkige ‘y’ (zie De Contrabas, 27/07). Ja, die vermaledijde vijfenentwintigste letter van ons alfabet in de naam van een van onze meest filosofische dichteressen. Myriam [sic] Van hee – ja, ook die Van hee levert meer dan eens vervelende spelfouten op (waarvoor excuses, CB) – heeft op de poëzieblog van Versindaba (met als wervende ondertitel ‘’n Fees met Afrikaanse digters’) een interview staan.

Louis Esterhuizen, die overigens de naam wel correct spelt als Miriam Van hee, had het met de (al jaren)lang getipte stadsdichter van Gent over het stadsdichterschap. Zij klinkt in dat vraaggesprek minder euforisch en zelfingenomen als Frank Adam en Frederik Lucien de Laere in de jongste aflevering van Poëziekrant (2009/4: ‘Een stadsdichter is meer dan een dichter’).

Nadat Van hee was genoemd en benaderd, en vervolgens het aanbod van de stad Gent in een brief had afgewezen, werd mij na enkele verontwaardigde persgeluiden kwalijk genomen dat ik de stad voor schut had gezet. Immers, ik had durven beweren dat Van hee respectloos was bejegend door een politicus, en niet langer door de directeur van het Gentse Poëziecentrum. Van hee is zonder hoffelijkheid en eerbied voor haar kunstenaarschap benaderd, zo schreef ik, alleen al door het feit dat haar wat schamele florijnen zijn voorgehouden. En ja, dat ze niet geschikt is voor dat ambt, dat haar poëzie niet bij de publieke rol van de stadsdichter hoort, dat weet ieder die haar poëzie leest.

Ook dat was mijn kwaadheid: Van hee mocht voor feestelijke gelegenheden stadsdichtertje spelen omdat ze naam en reputatie heeft en de stad dus cultureel en symbolisch kapitaal kon opleveren. De strategie was doorprikbaar. Uit de voorgelegde vraag van de stad bleek dat de politicus van dienst niet eens een gedicht van haar kent en wellicht geen benul heeft waar haar canonieke status aan te danken is.

Zelfs in Stellenbosch moest ik het lezen wat men in Gent nog altijd in alle toonaarden ontkent. Het had immers niet of niet zozeer met die zeshonderd euro te maken… Miriam Van hee op Versindaba, nadat ze toelichtte dat die rol haar niet ligt (wat dus iedereen had kunnen weten…), spreekt nu zelf tegen: ‘[…] en ten derde werd mij daarvoor [het stadsdichterschap van Gent] maar een schamel loon aangeboden, bijna 10 keer minder dan de stadsdichter van Antwerpen krijgt, dus waarom zou ik mij inspannen (over een nieuw museum of een park te schrijven) voor iets waartegen ik erg opzie. Liever arm maar vrij dus’.

Gebrek aan respect. Zodra Van hee de schepen liet weten niet op die uitgestoken hand met fletse dukaten of wat ook te willen ingaan, verhoogde het schepencollege van de stad uit eerlijke schaamte het loon van de stadsdichter. Meer dan drieduizend euro nu. Dat bedrag werd evenwel niet aangeboden aan Van hee, want… ze had immers geweigerd. Hoe onfatsoenlijk en ondankbaar voor een vrouw van schone kunsten, moet men in de salons van de Botermarkt hebben gedacht.

Dan maar meteen Peter Verhelst gepolst. Misschien had Van hee wel enkele van haar bedenkingen opzij geschoven en een eigen invulling gegeven aan dat stadsdichterschap. Daar is men onder Gentse schepenen niet op gekomen. Ze had haar kans verkeken, zo lijkt de redenering wel, en je zet geen lokaal politicus in zijn thuisstad zo lelijk te kijk. Exit! Knikken en buigen. Dank zeggen. Liever wat zakgeld dan de volkomen vrijheid. Toch?!

De vaudeville gantois over dat Gentse stadsdichterschap echoot vandaag na tot in de Afrikaanse republiek der letteren. De Gentse cultuurpolitiek moet het wel erg bont hebben gemaakt. Gent is stilaan een wereldvermaarde letterenstad!

Al bij al toch goed een van de belangrijke beweegredenen ook in onze republiek nog eens onder de aandacht te brengen. En o ja, is Verhelst nu eigenlijk al stadsdichter van de Arteveldestad? Het interesseert me maar matig. Of is er ook nu weer een kink in de kabel gekomen? We lezen het zonder twijfel op Versindaba en De Contrabas.

© Yves T'Sjoen

Comments

[Geplaatst door: jan Pollet]

Volgens het NTG waar Verhelst gastschrijver is, is Verhelst - goed gespeld - al gestart maar niet als “stadsdichter”, wel als“verhalen- of dromenvanger”.
http://www.arca.be/index.php?id=173&tx_ttnews[tt_news]=546&tx_ttnews[backPid]=14&cHash=a8ca7f5376